Noeren ikuspegia II
1970Hard Edge abstrakzioaren aitzindaria, Al Held (1928-2005) margolari estatubatuarra New Yorkeko Eskolako bigarren belaunaldiko figura nagusietako bat izan zen. Haren ikaskide gehienak bezala, hasierako urteetan keinuen abstrakziotik igaro zen, eta pigmentu lehorra erabiliz nahastutako olio-geruza trinkoko mihiseak egin zituen. Geroago, pintura akrilikoa erabili zuen, azkar lehortzen zen bitarteko bat, esparru esperimentala sakontzeko aukera eman ziona. Forma geometrikoagoak eta garbiagoak egiten joan zen, eta lanean eskala muturreko dimentsioetaraino handitu zuen. 1950eko hamarkadaren amaiera aldera, Held eta haren garaikideak, tartean, Helen Frankenthaler, Kenneth Noland eta Frank Stella, Espresionismo Abstraktutik haragoko beste pintura-estilo batzuk aztertzen hasi ziren, eta, horrela, arte ez-objektiboarekiko interesa landu zuten.
Heldek 1960ko hamarkadaren hasiera aldera egindako margolanak (adibidez, Alfabetoa pinturak (Alphabet Paintings, 1961–67), seriea) kolore lauko eta formatu geometrikoko abstrakzio zehatzak dira, formatu handikoak. Honako hauek bezalako funtsezko erakusketetan parte hartu zuen: Geometric Abstraction in America, The Whitney Museum of American Art, New York (1962); Toward a New Abstraction, The Jewish Museum, New York (1963); Post Painterly Abstraction, Los Angeles County Museum (1964); eta Systemic Paintings, Solomon R. Guggenheim Museum, New York (1966). Baina, 1960ko hamarkadaren amaiera aldera, Held bere paleta zuri-beltzera mugatzen hasi zen, espazioa eta bolumena hainbat ihes-punturekin konektatutako forma geometrikoen bidez ikertuz. Haren konfigurazioak definitzen joan ziren, ingerada beltz, lodi eta garbien bidez, mihisearen ertzetan ebakita, planotik haratago hedatzen ariko balira bezala. Efektu horrek eremu bolumetriko irekia proposatzen du, pintura espazioarekin lotuta ikustea eta ulertzea eskatzen duena. 1968an, haren obraren lehen erakusketa inauguratu zen museo batean; hots, San Francisco Museum of Art-en. Ondoren, beste bat antolatu zuten Pennsylvaniako Unibertsitateko Institute of Contemporary Art-en. Hirurogeita hamarreko hamarkadaren amaiera aldera, kolore-espektro aberats eta oso bateko paletari heldu zion berriro, eta ibilbidearen amaieran, Errenazimenduko arteak eta fisika teorikoak inspiratutako espazio sakonak sortu zituen.
Noeren ikuspegia II (Noah’s Focus II, 1970) lana Zuria eta beltza (1967-78) pintura-saileko funtsezko obren artean kokatzen da. Lerroaren sinpletasunak, formak eta koloreak, ikuspegi anitzek eta eskala monumentalak artistak plano piktorikoaren barruan elementuak eraikitzearen eta deseraikitzearen inguruan egindako ikerketa artistikoa aipatzen dute. Irudiak etengabe aldatzen ari dela dirudi, eta irakurketa anbiguoak eta anitzak bultzatzen dizkio publikoari; trukean, ikusleek informazio bisualeko konposizio konplexua bizitzen dute. Noeren ikuspegia II lanak Heldek mihisearen mugen eta pintura-espazioaren amaigabetasunaren arteko tentsioaren inguruan egindako ikerketak biltzen ditu. Gainera, artistak forma geometrikoen ingerada beltzen lodiera aldatzen du, eta laukizuzenei eta kubikoei gehitzen zaizkien beste lerromakur batzuk gehitzen ditu, serie honetako aurreko piezekiko alde nabarmena markatuz. Elkarren aurrean, atzean edo erdian forma geometrikoen segida bat —bolumen angeluzuzenak, zilindrikoak eta triangeluarrak— agertzen da, hondo zuri baten kontra aurrera edo atzera doan espazio bat sortuz. Hondo horretan ez dago ezer finko, eta lehen planoa ez da existitzen jada.
Jatorrizko izenburua
Noah’s Focus II),
Data
1970
Teknika / Materialak
Akrilikoa mihise gainean
Kreditua
Guggenheim Bilbao Museoa. Donación Al Held Foundation, Inc.
